Auteur: 
Jennifer op ‘t Hoog

De betaalbaarheid en toegankelijkheid van goede zorg staat op het spel. Er is meer nodig dan kleine besparingen en verbeteringen. Dit vraagt om doorbraken. De zorg is toe aan Briljante Businessmodellen. De huidige uitdagingen in de zorgmarkt vragen om verandering, verbetering.  Tegelijkertijd zijn er internationaal, in het heden en in het verleden  al vele inspirerende organisatie modellen te vinden. Die het anders en beter doen, zijn weten hun klanten, medewerkers, aandeelhouders en de maatschappij gelukkig te maken. Laat je inspireren door briljante zorginstellingen wereldwijd. Briljante Businessmodellen in de zorg zijn, visiegedreven, volhardend in het businessmodel en baanbrekend voor en door stakeholders.

Leer hoe Aravind in India kwalitatief hoogstaande oogoperaties doet tegen 5% van de kosten, met een hoger succespercentage en goede winstgevendheid terwijl maar 50% van de klant betaald. En hoe Narayana Hrudayalaya de grootste, goedkoopste en succesvolste hartfabriek ter wereld ons leert hoe de zorgkosten radicaal omlaag kunnen. Maar we kunnen ook buiten de zorg kijken, wat kunnen we leren van de Efteling op het gebied van service en businessmodel innovatie. Wat kunnen we leren van het Paddy lund uit Australië die zijn Dental Happiness approach wist te verwezenlijken

Het kader van Briljante Businessmodellen
Briljante businessmodellen hebben drie gemeenschappelijke kenmerken:
1. Gedreven vanuit visie en merkpositionering: Ze zijn gestart vanuit de visie dat dingen echt anders moeten. Briljante businessmodellen worden inside out gedreven door hun ambitie de wereld te veranderen. Ze willen niet alleen outside in voldoen aan bestaande marktbehoeften maar willen zélf een bron zijn van nieuwe markten en behoeften.

2. Volhardend in het businessmodel: Ze blinken uit in ondernemerschap en creativiteit. Briljante businessmodellen doen alles om de visie te realiseren en de ambities en merkbeloften zijn structureel en extreem consistent verankerd in de bedrijfsvoering en het businessmodel, zodat ze duurzaam, onderscheidend en rendabel kunnen worden waargemaakt.

3. Baanbrekend voor en door stakeholders: Ze veranderen de markt, het leven van stakeholders en de spelregels van de bedrijfstak. Briljante businessmodellen maken het onmogelijke mogelijk door conventies te doorbreken en verrassende paradoxen te creëren. Dit moet niet alleen zichtbaar zijn in wat het bedrijf doet voor haar stakeholders, maar ook in wat de stakeholders zijn gaan doen voor het bedrijf.

Vijf doorbraken om de zorg goed, betaalbaar en toegankelijk te houden

De zorg goed, betaalbaar en breed toegankelijk houden vraagt om vijf doorbraken. In het boek Briljante Businessmodellen in de Zorg zijn voor elk van deze doorbraken zijn vier briljante businessmodellen geselecteerd die laten zien hoe dat kan.
•  Solidariteit en onderlinge samenwerking versterken: Algemeen Ziekenfonds Amsterdam, DHAN, Proveniershofjes en Stiftung Liebenau.
•  Preventie en zelfmanagement laten werken: Discovery, PatientsLikeMe, Ryhov en Jaipur Foot.
•  Informatie en dagelijkse zorg rond de patiënt organiseren: UCLA, Parkinsonnet, Laastari, Patrick Lund.
•  Differentiatie van specialistische zorg waarmaken: Shouldice, ThedaCare, MayoClinic en Princess Margaret Hospital.
•  Service en gezondheidswinst centraal zetten: BerylHealth, M-Pesa, Kaiser Permanente en Healthways.

Hoe vulde tandarts Patrick Lund de drie fasen van een briljant businessmodel in?

Fase 1 Visie en Positionering: Lund heeft zijn praktijk drastisch omgegooid toen hij tot het inzicht kwam dat zijn praktijk moest bijdragen aan het geluk van mensen (patiënten, medewerkers, zichzelf). Hij was zelf ongelukkig in zijn praktijk en uit onderzoek bleek dat het aantal zelfmoorden onder tandartsen honderd keer hoger is dan gemiddeld. En patiënten denken ook al niet in de eerste plaats aan geluk als ze een tandarts in gedachten nemen. Lund voelde het als zijn missie om hier een verandering in te realiseren voor zichzelf en voor zijn klanten.

Fase 2 Businessmodel: Om inzicht te krijgen in wat mensen ongelukkig maakt bij de tandarts, ging hij drie maanden lang in gesprek met veel van zijn klanten over wat hen ongelukkig maakt bij de tandarts. Hij wist echt en grondig te luisteren. Vervolgens heeft hij al deze ongeluks- en angstervaringen radicaal omgedraaid in gelukservaringen. Maar dat niet alleen hij heeft ook eisen gesteld aan het gedrag van zijn klanten. Ze moeten wel hun best doen om goed voor hun gebit te zorgen. Alleen dan worden ze in zijn praktijk geholpen. Met dit alles is de gehele opzet van de traditionele tandartsenpraktijk radicaal overboord gegooid.

Een van de initiatieven die Lund heeft weten te adresseren is pijn. Volgens dr. Lund doet 95% van wat de tandarts doet in je mond geen pijn. De ervaren pijn komt vooral door perceptie, de verwachting dat het pijn gaat doen. Om dit probleem op te lossen introduceren Lund en zijn medewerkers de ‘pain-button’. Dit apparaatje wordt aan de klant gegeven en deze kan het knopje indrukken om aan te geven dat een actie van de tandarts pijn doet. De introductie van deze pijn-knop zorgt ervoor dat er een groter vertrouwen ontstaat tussen de tandarts en zijn klanten. En zo is pijn in zijn praktijk geen reden meer om niet meer naar de tandarts te willen.

Fase 3 Waardecreatie: Klanten betalen wel wat meer dan bij andere tandartsen, maar sommige klanten zijn zelfs bereid om 800 kilometer te reizen voor zijn dienstverlening. Lund heeft de toon gezet wat betreft optimale service en is daarmee een inspiratiebron voor veel andere organisaties, ook buiten de gezondheidszorg.

Kanttekening bij dit model is natuurlijk de selectie die Lund doet en de hoogte van de prijzen (deze liggen hoger door extra service). In het kader van solidariteit en toegankelijkheid kan men er echter vraagtekens bij zetten. De volgende code die Lund zou moeten kraken om een nog briljanter businessmodel te maken is: hoe kunnen we het toegankelijk maken voor iedereen?’

Wil je meer weten en andere businessmodellen in de zorg of uit andere sectoren bekijken, of wil je zelf aan de slag met jouw organisatie model neem dan een kijkje op www.wikibusinessmodels.com